Search: For - भूमि

608 results found

जागतिक कडधान्य दिवस २०२३: शाश्वत भविष्याच्या प्रक्रियेतील डाळींची भूमिका
Sep 12, 2023

जागतिक कडधान्य दिवस २०२३: शाश्वत भविष्याच्या प्रक्रियेतील डाळींची भूमिका

शाश्वतता आणि योग्य आहाराची गरज या दोन्ही बाबींच्या दृष्टीनं सूक्ष्मपोषणमुल्यांचा भूरभूर समावेश असलेल्या कडधान्य / डाळींचं सेवन महत्वाचं आणि लाभदायक आहे, याबाबत नागरीक

जागतिक व्यवस्थेत भारताच्या भूमिकेकडे सर्वांचे लक्ष
Oct 01, 2023

जागतिक व्यवस्थेत भारताच्या भूमिकेकडे सर्वांचे लक्ष

भारताची मोठमोठ्या कल्पना प्रत्यक्षात आणण्याची आणि नवेनवे प्रयोग करण्याची क्षमता आहे. त्यामुळे भारताच्या भूमिकेकडे अखिल जगाचे लक्ष आहे.   

डिजिटल ऑस्मोसिसचा सराव: जागतिक स्प्लिंटरनेटमध्ये भारताची भूमिका
Sep 07, 2023

डिजिटल ऑस्मोसिसचा सराव: जागतिक स्प्लिंटरनेटमध्ये भारताची भूमिका

डिजिटल ऑस्मोसिसद्वारे, भारत राष्ट्रीय सुरक्षेचा विचार करून आंतरराष्ट्रीय सहभागातून नफा संतुलित करण्याचा प्रयत्न करतो.

डॉलर शक्तिशाली : आर्थिक वर्चस्वाच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह
Jun 08, 2023

डॉलर शक्तिशाली : आर्थिक वर्चस्वाच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह

अमेरिकन डॉलरपासून दूर जाण्यामध्ये जागतिक दक्षिणेला केंद्रस्थानी ठेवून आंतरराष्ट्रीय व्यापार प्रणालीला न्याय्य मार्गाने संतुलित करण्याची क्षमता आहे.

ताइवान-चीन युद्ध में अमेरिका की भूमिका?
Aug 08, 2022

ताइवान-चीन युद्ध में अमेरिका की भूमिका?

ताइवान बनाम चीन ऐसे में सवाल यह उठता है कि आखिर ताइवान ने अपनी सुरक्षा के लिए क्या रणनीति बनाई है. आखिर वह किस महाविनाशक हथियारों के दम पर चीन को चुनौती देता है. आइए जानते हैं

दक्षिण-पूर्व एशिया में भारत की बढ़ती भूमिका: सिंगापुर बना प्रमुख कूटनीतिक सेतु
Sep 06, 2024

दक्षिण-पूर्व एशिया में भारत की बढ़ती भूमिका: सिंगापुर बना प्रमुख कूटनीतिक सेतु

जिस तरह से आसियान के देशों में चीन अपना प्रभाव बढ़ा रहा है, यह काफी जरूरी हो जाता है कि भारत भी इसके सदस्य देशों के साथ आपसी रिश्ते मजबूत बनाए.

दबावानंतरही युक्रेन संकटावर भारत भूमिकेवर कायम
Apr 23, 2023

दबावानंतरही युक्रेन संकटावर भारत भूमिकेवर कायम

पाश्चिमात्य देशांकडून वाढत्या दबावानंतरही भारत युक्रेन संकटावर आपल्या भूमिकेवर कायम आहे.

दहशतवादासंदर्भातील चीनची दुटप्पी भूमिका
Mar 16, 2019

दहशतवादासंदर्भातील चीनची दुटप्पी भूमिका

पुलवामा अतिरेकी हल्ल्यानंतर चीनच्या दहशतवादविषयक भूमिकेविषयी भारतात आणि जगभरात असंतोषाची भावना व्यक्त झाली. चीनच्या भूमिकेमागील कारणांचा परामर्श घेणारा हा लेख.

नव्या जागतिक जैवविविधता फ्रेमवर्कवर भारताची भूमिका
Aug 21, 2023

नव्या जागतिक जैवविविधता फ्रेमवर्कवर भारताची भूमिका

चीनने गमावलेल्या संधीमुळे हवामान नेतृत्व प्रदान करण्याची भारताला उत्तम संधी मिळाली आहे.

नागोर्नो-काराबाख संघर्षात भारताची भूमिका
Aug 10, 2023

नागोर्नो-काराबाख संघर्षात भारताची भूमिका

नागोर्नो-काराबाख संघर्षात भारताने स्वत:ला स्पष्टपणे आर्मेनियाच्या बाजूने उभे केले आहे आणि परिणामी अझरबैजान आणि तुर्की आणि पाकिस्तानसह त्याच्या समर्थकांचा प्रतिकार क�

पश्चिम एशिया में भारत की कूटनीतिक कोशिशों में ईरान की भूमिका!
Sep 03, 2024

पश्चिम एशिया में भारत की कूटनीतिक कोशिशों में ईरान की भूमिका!

प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदी के नेतृत्व वाली विदेश नीति की एक अहम सफ़लता भारत की पश्चिम एशिया के साथ बने वर्तमान संबंधों में देखी जा सकती है. लेकिन इस इलाके में आने वाले एक अह�

प्रभावाचा पुन: दावा : अफगाणिस्तानमध्ये रशियाची भूमिका
Aug 09, 2023

प्रभावाचा पुन: दावा : अफगाणिस्तानमध्ये रशियाची भूमिका

रशिया येत्या काही महिन्यांत अफगाण क्षेत्रातील आपला आर्थिक प्रभाव वाढवण्याच्या प्रयत्नांसह, सुरक्षा आणि धोरणात्मक हितसंबंध संतुलित करताना दिसेल.

फ्रान्स वाढवतोय धोरणात्मक भूमिका
Sep 14, 2023

फ्रान्स वाढवतोय धोरणात्मक भूमिका

शक्तिशाली, आण्विक, पाश्चात्य सैन्याकडून सुरक्षा हमी मागणाऱ्या देशांसाठी पर्याय उपलब्ध करून फ्रान्स आपली धोरणात्मक भूमिका वाढवत आहे.

बीजिंगची अस्पष्ट भूमिका, नेपाळची BRI बाबत कोंडी
Aug 19, 2023

बीजिंगची अस्पष्ट भूमिका, नेपाळची BRI बाबत कोंडी

बीजिंगने केलेल्या एकतर्फी घोषणांमुळे त्याचबरोबर घेतलेल्या अस्पष्ट भूमिकेमुळे नेपाळला BRI ची व्याख्या करण्यासाठी संघर्ष करावा लागत आहे.

भारत आणि रशिया – युक्रेनबद्दलची भूमिका
Jan 06, 2023

भारत आणि रशिया – युक्रेनबद्दलची भूमिका

रशिया-युक्रेनमधील युद्ध, तसेच याच सुमारास अमेरिकेचे आंतरराष्ट्रीय अर्थशास्त्रविषयक राष्ट्रीय सुरक्षा उपसल्लागार दलीप सिंग, ब्रिटनच्या परराष्ट्र सचिव लिझ ट्रूस आणि र�

भारत के संघीय लोकतांत्रिक व्यवस्था में राज्यसभा की भूमिका? एक अवलोकन...
Apr 03, 2025

भारत के संघीय लोकतांत्रिक व्यवस्था में राज्यसभा की भूमिका? एक अवलोकन...

 3 अप्रैल 1952 को राज्यसभा की स्थापना होने के बाद से ही अनेक अवसरों पर इसे बर्खास्त करने की मांग उठती रही है. आलोचकों, जिसमें संसद के सेवारत सदस्य भी शामिल हैं, उन्होंने अपर हाऊस

भारत जी २० मध्ये कशी घेणार ‘डेटाभूमिका’?
Aug 10, 2023

भारत जी २० मध्ये कशी घेणार ‘डेटाभूमिका’?

सीमापार डेटा प्रवाहावर चर्चा करताना भारताने विकसनशील देशांच्या गरजा विचारात घेतल्या जातील, याची खात्री करून घेणे आवश्यक आहे.

भारत – पाकिस्तान प्रश्न व ‘सार्क’ची भूमिका
Mar 13, 2019

भारत – पाकिस्तान प्रश्न व ‘सार्क’ची भूमिका

सार्क (SAARC) या दक्षिण आशियातल्या आठ देशांच्या एकमेव संघटनेने भारत आणि पाकिस्तान या दोन देशांतील समस्या सोडवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावायला हवी.

भारत-अज़रबैजान द्विपक्षीय संबंधों का नया अध्याय:  क्या हो सकती है 'कनेक्टिविटी परियोजनाओं' की भूमिका!
Jun 12, 2024

भारत-अज़रबैजान द्विपक्षीय संबंधों का नया अध्याय: क्या हो सकती है 'कनेक्टिविटी परियोजनाओं' की भूमिका!

इंटरनेशनल नॉर्थ-साउथ ट्रांसपोर्ट कॉरिडोर (INSTC) तथा ट्रांस-कैस्पियन इंटरनेशनल ट्रांसपोर्ट रूट (TITR) के माध्यम से भारतीय उपमहाद्वीप के साथ यूरोप, मध्य एशिया तथा रूस को जोड़ने व�

भारत-चीनचे शब्दयुद्ध आणि श्रीलंकेच्या कठोर निर्णयाची भूमिका
Jul 25, 2023

भारत-चीनचे शब्दयुद्ध आणि श्रीलंकेच्या कठोर निर्णयाची भूमिका

चीन आणि भारत यांच्यातील शब्दयुद्ध आणि सध्या सुरू असलेल्या आर्थिक संकटादरम्यान, श्रीलंकेला कठोर निर्णय घेण्यास भाग पाडले जाऊ शकते.

भारत-फ्रान्स-यूएई यांच्यात परस्पर सहकार्याची भूमिका
Aug 02, 2023

भारत-फ्रान्स-यूएई यांच्यात परस्पर सहकार्याची भूमिका

भारत, फ्रान्स आणि यूएई, जे इंडो-पॅसिफिकमध्ये सामरिक हितसंबंध आहेत. गेल्या आठवड्यात यूएन जनरल असेंब्लीच्या प्रसंगी मंत्रीस्तरीय बैठकीसाठी तिघे देश भेटले.

भारताच्या जलविद्युत निर्मिती क्षेत्राची वाढ: खाजगी कंपन्यांची भूमिका
Apr 20, 2023

भारताच्या जलविद्युत निर्मिती क्षेत्राची वाढ: खाजगी कंपन्यांची भूमिका

ऊर्जानिर्मिती क्षेत्रात भागिदारी करून खाजगी कंपन्या भारतातलं कार्बनचं उत्सर्जन कमी करण्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावू शकतात का ?

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका
Jun 03, 2023

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका

भारतातील ऊर्जेची तरतूद आणि सामाजिक समर्थनाला आधार देणारे जटिल आणि विस्तृत कोळसा नेटवर्क मोठ्या आर्थिक आणि सामाजिक व्यत्ययाशिवाय डीकार्बोनायझेशनसाठी CCUS सह पूरक असले पा

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका
Jun 03, 2023

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका

भारतातील ऊर्जेची तरतूद आणि सामाजिक समर्थनाला आधार देणारे जटिल आणि विस्तृत कोळसा नेटवर्क मोठ्या आर्थिक आणि सामाजिक व्यत्ययाशिवाय डीकार्बोनायझेशनसाठी CCUS सह पूरक असले पा

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका
Jun 03, 2023

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका

भारतातील ऊर्जेची तरतूद आणि सामाजिक समर्थनाला आधार देणारे जटिल आणि विस्तृत कोळसा नेटवर्क मोठ्या आर्थिक आणि सामाजिक व्यत्ययाशिवाय डीकार्बोनायझेशनसाठी CCUS सह पूरक असले पा

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका
Jun 03, 2023

भारतातील कोळशाचा वापर: कार्बन कॅप्चर, उपयोग आणि स्टोरेजची भूमिका

भारतातील ऊर्जेची तरतूद आणि सामाजिक समर्थनाला आधार देणारे जटिल आणि विस्तृत कोळसा नेटवर्क मोठ्या आर्थिक आणि सामाजिक व्यत्ययाशिवाय डीकार्बोनायझेशनसाठी CCUS सह पूरक असले पा

भारतातील जलविद्युतची भूमिका
May 10, 2023

भारतातील जलविद्युतची भूमिका

सध्या, या पंप केलेल्या हायड्रो स्टोरेज सेवांसाठी कोणतेही बाजार नाहीत परंतु, भविष्यात, अशा सेवांची गरज एवढी वाढण्याची शक्यता आहे, जिथे बाजारपेठ त्यासाठी पैसे देण्यास तया�

म्यानमार संकटामुळे ‘आसियान’ देशांमधील ऐक्याबाबत आणि मध्यवर्ती भूमिकेबाबत प्रश्न
Oct 20, 2023

म्यानमार संकटामुळे ‘आसियान’ देशांमधील ऐक्याबाबत आणि मध्यवर्ती भूमिकेबाबत प्रश्न

थायलंडच्या काळजीवाहू सरकारच्या निर्णयामुळे ‘आसियान’ देशांचे ऐक्य धोक्यात आले आहे.

म्यानमारबाबत भारताची भूमिका वेगळी हवी
Dec 29, 2021

म्यानमारबाबत भारताची भूमिका वेगळी हवी

भारताच्या स्वतःच्या चिंता लक्षात घेता, म्यानमारच्या समस्येकडे बघताना भारताने नेहमीपेक्षा वेगळी भूमिका घेणे आवश्यक आहे.

योजना बनाने से लेकर लागू करने तक: नेट-ज़ीरो केंद्रित बदलाव को तेज़ करने के लिए शहरों की भूमिका पर पुनर्विचार
Sep 14, 2023

योजना बनाने से लेकर लागू करने तक: नेट-ज़ीरो केंद्रित बदलाव को तेज़ करने के लिए शहरों की भूमिका पर पुनर्विचार

वैश्विक ग्रीनहाउस गैस उत्सर्जन के 70% से अधिक और प्राथमिक ऊर्जा खपत के 75% से अधिक के लिए शहर ज़िम्मेदार हैं. 2050 तक, दुनिया की दो-तिहाई से अधिक आबादी शहरों में रहेगी, जिससे बुनिया�

श्रीलंकेच्या बदलत्या संरक्षण भूमिकेचा भारताला फायदा?
Oct 10, 2023

श्रीलंकेच्या बदलत्या संरक्षण भूमिकेचा भारताला फायदा?

लष्कराचा आकार कमी करण्याच्या व भविष्यकाळातील आव्हाने पेलण्यासाठी सुसज्ज दलांची उभारणी करण्याच्या श्रीलंकेच्या इच्छेमुळे भारताला त्या देशाशी भागीदारी वाढवण्याच्या �

संबंधांची पुनर्रचना: तालिबाननंतरच्या अफगाणिस्तानात भारताची भूमिका
Feb 03, 2025

संबंधांची पुनर्रचना: तालिबाननंतरच्या अफगाणिस्तानात भारताची भूमिका

तालिबानशी भारताचा संपर्क पाकिस्तानला आणखी वेगळा करतो.

सेमीकंडक्टर निर्माण में ‘क्रांति’ लाने में उच्च शिक्षा संस्थानों की क्या भूमिका होनी चाहिए?
Dec 27, 2024

सेमीकंडक्टर निर्माण में ‘क्रांति’ लाने में उच्च शिक्षा संस्थानों की क्या भूमिका होनी चाहिए?

भारत ने चिप निर्माण में पावरहाउस बनने की महत्वाकांक्षी योजना शुरू की है. इस इश्यू ब्रीफ में हम चर्चा करेंगे कि इस लक्ष्य को हासिल करने के लिए भारत को उच्च शिक्षा प्रणाली मे�

स्त्री-पुरुष समता: लैंगिक आणि प्रजनन-आरोग्य भूमिका
Jul 19, 2019

स्त्री-पुरुष समता: लैंगिक आणि प्रजनन-आरोग्य भूमिका

योग्य, नेमके धोरण राबवले गेल्यास गाम्बियामध्ये लिंगभाव, मानवी हक्क, स्त्री-हक्कांबाबत सुधारणा झालेल्या दिसून येतील.

हवामान बदलाची कृती आणि भारताची भूमिका
Aug 08, 2023

हवामान बदलाची कृती आणि भारताची भूमिका

हवामान बदलाच्या कृतीला चालना देण्यासाठी भारतीय व्यवसाय महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतील. त्याच बरोबर शाश्वत GVC मध्ये समाविष्ट देखील करतील.

‘इंडो-पॅसिफिक’मध्ये भारताची भूमिका
Jul 27, 2021

‘इंडो-पॅसिफिक’मध्ये भारताची भूमिका

भारत ही आर्थिक किंवा मलाक्का समुद्रधुनीसारखी लष्करी सत्ता नाही, हे खरे; परंतु समुद्रधुनीच्या पश्चिमेकडे असलेल्या भारताच्या भौगोलिक स्थानामुळे प्रशांत महासागर आणि हिं�

G20 : भारत जागतिक कर्ज निवारणासाठी प्रयत्नशील
Dec 08, 2022

G20 : भारत जागतिक कर्ज निवारणासाठी प्रयत्नशील

जगभरात जागतिक कर्ज वाढत असताना, G20 अध्यक्षपदाची सूत्रे हाती घेतल्यानंतर भारत जागतिक कर्ज संकटाच्या निराकरणात महत्वाची भूमिका बजावू शकतो.

SDGs में फाइनेंस मुहैय्या कराने के फ़ासले को दूर करना: G20 के लिए 10-सूत्रीय एजेंडा!
May 18, 2023

SDGs में फाइनेंस मुहैय्या कराने के फ़ासले को दूर करना: G20 के लिए 10-सूत्रीय एजेंडा!

यह संक्षिप्त विवरण विकास के लिए प्रभावी और ज़रूरी ग्लोबल गवर्नेंस के समक्ष आने वाली सबसे बड़ी चुनौतियों में से एक पर चर्चा करता है, यानी संयुक्त राष्ट्र सतत विकास लक्ष्यो�

अंतर्राष्ट्रीय विकास सहयोग में लैंगिक राजनीति की पुनर्कल्पना: G20 के लिए एक एजेंडा
May 24, 2023

अंतर्राष्ट्रीय विकास सहयोग में लैंगिक राजनीति की पुनर्कल्पना: G20 के लिए एक एजेंडा

ग्लोबल गर्वनंस अर्थात वैश्विक शासन में G20 की महत्वपूर्ण भूमिका है. G20 के सदस्य देश, अंतर्राष्ट्रीय विकास के प्रमुख हिस्सेदार भी है. इतना ही नहीं लैंगिक समानता के लिए फोरम की �

अग्नी प्राइम मिसाइल: नवी दिल्लीच्या ‘क्षेपणास्त्र विचारात’ बदल झाला आहे का?
Oct 14, 2023

अग्नी प्राइम मिसाइल: नवी दिल्लीच्या ‘क्षेपणास्त्र विचारात’ बदल झाला आहे का?

क्षेपणास्त्राच्या संदर्भातील भारताची भूमिका निश्चितपणे विकासात्मक आहे. प्रमुख अणु वस्त्र केंद्रित बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र त्यांच्या पारंपरिक प्रतिकार शक्तीला पुढे �

अफगाणिस्तानबद्दलचा ‘पोझिशन पेपर’ आणि चीनची प्रतिमा
May 11, 2023

अफगाणिस्तानबद्दलचा ‘पोझिशन पेपर’ आणि चीनची प्रतिमा

चीनचे अफगाणिस्तानबद्दलचे धोरण पाहिले तर अनेक बाबी समोर येतात. जगातील वादग्रस्त समस्या सोडवण्यासाठी आपण सध्या मोठी गुंतवणूक करत आहोत, असे चीनला दाखवायचे आहे. अफगाणिस्ता�

अफगाणिस्तानबाबत भारताची दूरदृष्टी हवी
Oct 07, 2021

अफगाणिस्तानबाबत भारताची दूरदृष्टी हवी

अफगाणिस्तानच्या पार्श्वभूमीवर भारताने दक्षिण आशियाबाबतची भूमिका निश्चित करून, चीन-रशियासह सर्व संभाव्य भागीदारांशी जोडून घेणे, देशहिताचे ठरेल.

अमेरिका की तिब्बत नीति: सहानुभूति की लहर और डगमगाती प्रतिबद्धता!
Sep 16, 2024

अमेरिका की तिब्बत नीति: सहानुभूति की लहर और डगमगाती प्रतिबद्धता!

जुलाई 2024 में यूनाइटेड स्टेट्‌स (US) के राष्ट्रपति, जो बाइडेन ने तिब्बती नागरिकों के आत्मनिर्णय लेने के अधिकार का समर्थन करने वाले एक विधेयक पर हस्ताक्षर कर दिए. इस कानून की भा�

अमेरिका सौदी अरेबिया संबंध सुधारण्याची चिन्हे
Apr 25, 2023

अमेरिका सौदी अरेबिया संबंध सुधारण्याची चिन्हे

उर्जेने त्रस्त झालेल्या अमेरिकेने अध्यक्ष बिडेन यांना सौदी अरेबियाबद्दलची भूमिका बदलण्यास आणि संबंध पुन्हा जागृत करण्यास भाग पाडले आहे.

अमेरिका-रशिया यांची लागणार ‘कसोटी’
Nov 16, 2021

अमेरिका-रशिया यांची लागणार ‘कसोटी’

अमेरिका-रशिया द्विपक्षीय संबंधांमध्ये काय बदल होतील, याबाबत आताच सांगणे अवघड आहे. पण दोघेही सावध भूमिकेत असूनही आशावादी आहेत.

अवास्तव अपेक्षांचा भार सुनक यांच्यावर नको
Aug 10, 2023

अवास्तव अपेक्षांचा भार सुनक यांच्यावर नको

भारत-ब्रिटन संबंधांमध्ये सुनक कशी भूमिका घेतील, याबाबत भारतीयांनी वास्तववादी विचार करायला हवा. त्यांच्या धोरणात्मक अभिमुखतेमधील नूतन अभिसरणामुळे द्विपक्षीय संबंधांम